Sowy Puszczy Bia³owieskiej - Wstêp

Puszcza Bia³owieska stanowi relikt pierwotnych krajobrazów le¶nych na staroglacjalnych wysoczyznach morenowych, które dominowa³y w przesz³o¶ci na nizinach ¶rodkowopolskich i pó³nocnopodlaskich. W stosunku do innych obszarów le¶nych Polski i Europy, puszczañski i reliktowy charakter lasów podkre¶la znaczny udzia³ drzewostanów ponad stuletnich naturalnego pochodzenia, o zró¿nicowanej strukturze warstwowej.

Z koñcem plejstocenu, a pocz±tkiem holocenu (11 tys. lat temu) obszary dzisiejszej Puszczy Bia³owieskiej wygl±da³y jak dzisiejsze tereny przej¶ciowe pomiêdzy tundr± a tajg±. Wówczas Puszczê Bia³owiesk± porasta³a ro¶linno¶æ zimnolubna: wierzba zielna, brzoza kar³owata, dêbik o¶miop³atkowy, bylice, trawy, mchy i porosty. W tym okresie na tych obszarach ¿y³y: mamut w³ochaty, nosoro¿ec w³ochaty, pi¿mowó³, nied¼wied¼ jaskiniowy i jeleñ olbrzymi.

Wyniki analizy py³kowej z torfowisk Dziedzinki i Kletna le¿±cych we wschodniej czê¶ci Puszczy Bia³owieskiej (Lata³owa i in. 2016) wskazuj±, ¿e na pocz±tku holocenu (9750-8800 lat p.n.e.) panowa³y tu lasy brzozowe z domieszk± sosy, przypominaj±ce dzisiaj bory bagienne. Wi±za³o siê to z pierwszym z trzech ociepleñ w trakcie zlodowacenia w interglacjale podlaskim. Oko³o 8800 lat p.n.e. sosna wypar³a brzozê staj±c siê g³ównym sk³adnikiem drzewostanów. W okresie 7300-7100 lat p.n.e. w czasie ostatniego ocieplenia, wykszta³ci³y siê wielogatunkowe lasy li¶ciaste. Na podmok³ych siedliskach wystêpowa³a olsza. Jak wynika z danych palinologicznych na stanowisku Czerlon w puszczy, zanotowano niewielk± domieszkê ¶wierka ok. 4000 lat p.n.e. oraz pierwszy istotny wzrost jego populacji dopiero w po³owie pierwszego tysi±clecia n.e. Obecne typy lasów ukszta³towa³y siê oko³o roku 500 p.n.e